Uzun və sağlam ömür sürmək bir çox insanın əsas arzularındandır. Bu mövzu ətrafında isə illərdir eyni sual müzakirə olunur: uzunömürlülüyü genlər müəyyən edir, yoxsa həyat tərzi və qidalanma?
Foodinfo.az xəbər verir ki, genetikanın uzunömürlülükdə rolu təxminən 20–30 faiz təşkil edir. Yəni ailəsində uzunömürlü insanlar olan şəxslərin bu baxımdan müəyyən üstünlüyü ola bilər. Lakin alimlər vurğulayırlar ki, genlər yalnız potensial yaradır, onun necə reallaşacağı isə böyük ölçüdə insanın öz seçimlərindən asılıdır.
Qidalanma və həyat tərzi uzunömürlülüyün əsas açarıdır. Balanslı qidalanma, tərəvəz və meyvələrlə zəngin rasion, sağlam yağlar, az şəkər və emal olunmuş qidaların məhdudlaşdırılması hüceyrə qocalmasını ləngidir. Xüsusilə Aralıq dənizi tipli qidalanmanın ürək-damar xəstəlikləri və erkən ölüm riskini azaltdığı sübut edilib.
Yalnız qida deyil, fiziki aktivlik, keyfiyyətli yuxu, stressin idarə olunması və sosial münasibətlər də uzunömürlülükdə mühüm rol oynayır. Bu faktorlar birlikdə orqanizmdə iltihabı azaldır və immun sistemi gücləndirir.
Uzunömürlü insanların yaşadığı bölgələr – “mavi zonalar” üzərində aparılan araşdırmalar da göstərir ki, bu ərazilərdə yaşayanların ortaq cəhəti genetikadan çox sadə, təbii qidalanma və aktiv həyat tərzidir.
Bir sözlə, genetik irs dəyişdirilə bilməz, lakin qidalanma və həyat tərzi hər kəsin öz nəzarətindədir. Buna görə də uzun və sağlam ömrün əsas sirri genlərdən çox gündəlik düzgün seçimlərdə gizlənir.
