Qış aylarında hər şey ağ örtüklə örtülmüş kimi görünsə də, havanın təmizləndiyi fikri yanlışdır. Əksinə, evlərdə allergiyaya səbəb olan toz hissəcikləri yığılır və bəzi insanlarda asqırma, qaşınma, burun tutulması və uzunmüddətli “soyuxma” simptomları yaradır. Foodinfo.az Sports.kz-ə istinadla xəbər verir ki, allergoloq-immunoloq Selma Arşba bildirir ki, bu hal qış toz sindromu adlanır və təsiri yay və yaz polinozundan daha güclü ola bilər.

Quru hava və aşağı rütubət qışda əsas rol oynayır. Mərkəzi istilik sistemi işlədikdə və pəncərələr bağlandıqda evdə rütubət 40%-ın altına düşür. Burun və tənəffüs yollarının selikli qişası quruyur, həssaslaşır və toz hissəcikləri uzun müddət qalır. Bundan əlavə, insanlar soyuq havada daha çox evdə qalır, bu da allergenlərin konsentrasiyasını artırır.

Qış allergiyasının ən əsas səbəbi isə ev tozunun kiçik mikroskopik gənələrinin — Dermatophagoides pteronyssinus və Dermatophagoides farinae — aktivliyidir. Bu canlılar ev sakinlərinin ölü dərisi ilə qidalanır və adətən yataq dəstləri, döşəklər, yumşaq oyuncaqlar və xalçalarda yaşayır. Əsas allergenləri isə onların özləri deyil, həyat fəaliyyəti nəticəsində yaranan məhsullardır.

Simptomları sadəcə soyuqdəymə ilə qarışdırmaq olmaz. Əgər burun tutulması 10 gündən çox davam edir, ifrazat şəffafdır, temperatur normaldır, lakin qaşınma, asqırma, quru öskürək və yuxu pozuntusu varsa, ehtimal ki, bu allergiyadır.

Qışda riskləri azaltmaq üçün evdə allergenləri minimuma endirmək vacibdir:

  • Gün ərzində 5–10 dəqiqə otaqları havalandırmaq.

  • Rütubəti 45–50% səviyyəsində saxlamaq; lazım gələrsə, hava nəmləndirici istifadə etmək.

  • Yataq dəstini 60°C və daha yüksək temperaturda yumaq, döşək və yastıqlar üçün qoruyucu örtüklərdən istifadə etmək.

  • Yumşaq oyuncaqları mütəmadi olaraq isti suda yumaq və ya çox aşağı temperaturda (balkon və ya dondurucuda) saxlamaq.

  • Uşaq otaqlarında xalçalardan imtina etmək və nizamlı olaraq yaş təmizlik aparmaq.

Qışda ev isti və rahat olmalıdır, lakin hava təhlükəsiz qalmalıdır. Mütəmadi havalandırma, normal rütubət və simptomlara diqqət allergik reaksiyaların qarşısını almağa kömək edir.